kyoto calling
Havenpersclub ”Kyoto” Rotterdam

Havenpersclub ”Kyoto” – over en uit

”Kyoto”, de club van onafhankelijke havenjournalisten, was een factor van betekenis in Rotterdam. Maar voor hoe lang nog, was al een fors aantal jaren de steeds terugkerende vraag. Het ritselde van de kranten in Rotterdam toen op 31 januari 1956 de Havenpersclub ”Kyoto” werd opgericht, door wat we nu noemen ”typische havenjournalisten”. Het was in de wederopbouwtijd, de haven, de werven en de schepen op maiden trip stonden volop in de belangstelling. Verslaggevers met zout in het bloed schreven er beeldend over; zij waren de ziel van ”Kyoto”. Strenge collega’s bovendien, die aspirant-leden stevig aan de tand plachten te voelen. Nog in de jaren ’80 moest een ambitieuze verslaggever flink lobbyen om tot ”Kyoto” te mogen toetreden, maar twintig, dertig jaar later vroegen achtereenvolgende voorzitters zich af hoe ze in vredesnaam nieuwe leden konden binnenhalen. Ook deze website, het ”moderne gezicht” van de club, kon het afgaand tij niet keren. De harde – economische – werkelijkheid was nu eenmaal dat in het geweld van de dagbladfusies, al sinds begin jaren ’70, kranten steeds minder belangstelling kregen voor haven en scheepvaart, waardoor het specialisme ”havenjournalist” ophield te bestaan.

Het is met ”Kyoto” zoals met al die verdwenen kranten, waarvan vaak werd gezegd dat ze het einde van hun levenscyclus hadden bereikt. Maar 55 jaar is dan nog een opmerkelijke leeftijd voor een journalistenclub, mogen we wel vaststellen – alleen de Buitenlandse Persvereniging in Den Haag is ouder. De raison d’être van ”Kyoto” was sinds 1956 om eens per maand op informele wijze te worden bijgepraat door een kopstuk uit de haven. Een andere, misschien beter in deze tijd passende formule heeft niemand kunnen bedenken. Maar gaandeweg, het moet gezegd, zagen gastsprekers steeds minder actieve journalisten tegenover zich – de vergrijzing zat zichtbaar mee rond de tafel. Deze ontwikkeling zou, zo werd wel eens opgemerkt, ook van invloed kunnen zijn op die andere activiteit van de leden van ”Kyoto”: de benoeming van de Havenman van het Jaar. Deze onderscheiding staat in hoog aanzien, juist omdat zij wordt toegekend door een club van onafhankelijke journalisten. Binnen de club groeide echter de twijfel of het imago van een deskundige jury op den duur nog wel kon worden waargemaakt. Dit waren de twee voornaamste overwegingen om ”Kyoto” bij zijn elfde lustrum, en vlak na de benoeming van de 30ste Havenman van het Jaar, op te heffen.

De Stichting Havenman/Vrouw van het Jaar, die in 1995 door ”Kyoto” werd opgericht, blijft bestaan. Het bestuur beraadt zich momenteel op een andere wijze van jurering, echter zodanig dat de jaarlijkse onderscheiding een begeerde, prestigieuze kroon op iemands prestaties in en voor de Rotterdamse haven blijft.



Calling no more
Na 55 jaar houdt de Havenpersclub ”Kyoto” op te bestaan. De club werd op 31 januari 1956 opgericht door Rotterdamse journalisten met een maritieme of economische specialisatie. De doelstelling, om tijdens een maandelijkse vergadering te komen tot verdieping van de vakkennis, is tot op de dag van vandaag in ere gehouden. Toch hebben de leden, met een bloedend hart, besloten tot opheffing.

De stormachtige ontwikklingen in de mediawereld, met name de krantenfusies en het verdwijnen van de specialisatie haven in een vrijwel geheel financieel gerichte journalistiek, maakten het ”Kyoto” steeds moeilijker voldoende draagvlak te vinden om zijn doelstellingen te kunnen nastreven. Daartoe behoorde sinds 1981 ook de verkiezing van de Havenman van het Jaar.

Rotterdam, 4 april 2011.

Lees de brief van de voorzitter.